Ukrayna Pazar Raporu — 2026 1. Çeyrek
Enerji altyapısına yönelik saldırıların büyümeyi negatife çektiği, buna karşılık dış finansmanın yenilendiği ve ihracat kanallarının çalışmaya devam ettiği bir çeyrek.
Genel görünüm
Çeyrek, ekonominin yeniden ağır baskı altında çalışabildiğini gösterdi; yeni bir büyüme döneminin başladığını değil.
Reel gayrisafi yurt içi hasıla 2025’in aynı çeyreğine göre yüzde 0,6 daraldı. Enerji ve lojistik altyapısına yönelik saldırılar, zayıf yatırım ve sıkı mali koşullar büyümeyi sınırladı.
Buna karşılık dış finansman programı yenilendi, deniz ihracat koridoru çalıştı, bankacılık sistemi ve hizmet ihracatı işlemeyi sürdürdü. Bir şirket için asıl bilgi bu ikinci sıradadır: daralmanın kendisi değil, daralma sırasında hangi kanalların açık kaldığı.
Üç çözülmemiş değişken
Enerji. Çeyreğin en bağlayıcı kısıtı buydu. 2025–2026 ısıtma sezonunda elektrik ithalatı üç kattan fazla arttı; ocakta yaklaşık 896 bin megavatsaat, şubatta rekor düzeyde 1,266 milyon megavatsaat elektrik ithal edildi. Üretimi sınırlayan şey talep değil, arz güvenliğiydi.
Dış finansmanın sürekliliği. Sivil bütçe buna bağlı. Bu çeyrekte çerçeve genişledi ve uzadı, ama alttaki bağımlılık değişmedi ve Ukrayna’nın kontrolünde değil.
Güvenlik koşulları. Diğer ikisinin üzerinde duruyor ve öngörülemezliğini koruyor. Bu arşivin dört yıldır yazdığı çekince burada da geçerli.
Makro durum
Daralan üretim. Süren enerji kısıtı. İşleyen ihracat kanalları. Yenilenen dış finansman.
Uluslararası Para Fonu 26 Şubat 2026’da Ukrayna için dört yıllık, yaklaşık 8,1 milyar dolarlık yeni bir Genişletilmiş Fon Kolaylığı programını onayladı; ilk aşamada yaklaşık 1,5 milyar dolar serbest bırakıldı. Fon bunu, 2026–2029 dönemini kapsayan yaklaşık 136,5 milyar dolarlık uluslararası finansman çerçevesinin parçası olarak tanımladı.
Avrupa Birliği aynı dönemde 2026 ve 2027 için 90 milyar avroluk Ukraine Support Loan mekanizmasını kurdu. Nisanda 2026 için kullanılabilecek tutar 45 milyar avroya kadar belirlendi: 16,7 milyar avro bütçe desteği, 28,3 milyar avro savunma sanayi kapasitesi.
Bu, bir yıllık dilimlerden çok yıllı bir mimariye geçiş demek. Öngörülebilirlik iyileşti; bağımlılık aynı kaldı.
Sektörler
Tarım. İhracat güçlü kaldı. Çeyrekte 15,5 milyon ton tarım ürünü ihraç edildi ve 6,3 milyar dolar gelir elde edildi; tarım, toplam mal ihracatının yaklaşık yüzde 62’siydi. Mısır ihracatı miktar olarak yüzde 18 arttı, ayçiçek yağı ihracat geliri yüzde 20 yükseldi. Buğday ihracatı ise yüzde 35 geriledi — Avrupa Birliği’ndeki güçlü 2025 hasadı ve zayıflayan Avrupa talebi nedeniyle.
Limanlar ve lojistik. Deniz koridoru çalışmayı sürdürdü. Yılbaşından mart ortasına kadar limanlar 15 milyon tonun üzerinde yük elleçledi; bunun 14,5 milyon tonu Büyük Odesa limanlarına, 8,5 milyon tonu tahıl ihracatına aitti.
Enerji. Kısıt olduğu kadar yatırım alanı. Tam ölçekli savaşın başından bu yana devreye alınan dağıtık gazlı üretim kapasitesi şubat başında 1,4 gigavata ulaştı; bunun 192 megavatı yalnızca ocak ayında devreye girdi ve kapasitenin yaklaşık yüzde 60’ı özel yatırımcılar tarafından kuruldu. Dağıtık üretim artık istisna değil, standart.
Bilişim. Büyümeyi sürdüren sektör olmaya devam etti.
Çeyreğin ortaya koyduğu tablo
Enerji şokunun büyümeyi negatife çekmeye yettiğini — ama dış finansmanın, limanların, bankacılık sisteminin ve ihracat kanallarının aynı şok altında çalışmayı sürdürdüğünü.
Avrupa Birliği katılım sürecinde bu çeyrekte henüz resmî bir küme açılmamıştı. 19 Mart 2026 tarihli Avrupa Konseyi sonuçları teknik çalışmanın Konsey düzeyinde ilerlediğini kaydetti ve Temel Konular kümesinin gecikmeden açılması çağrısında bulundu.
Pazarı değerlendiren bir şirket için çeyreğin özeti şu: koşullar iyileşmedi, ama sistem baskı altında öngörülebilir biçimde çalıştı. Bu ikisi farklı şeylerdir ve plan yapmayı mümkün kılan ikincisidir.
Bu arşivden ilgili
Bu analizi paylaş
Yorumlar