Fatih Şahin Фатіх Шахін Ukrayna, iş dünyası ve uluslararası deneyimler — 2004’ten bu yana
Millî Günler ve Yıl Dönümleri

Bağımsızlık Günü 2012: turnuvadan sonra, hesaplaşmadan önce

Ukrayna bir Avrupa Şampiyonası'na ev sahipliği yaptı, dört havalimanı ve epeyce yol inşa etti; yazı sıfıra yakın büyüme ve merkez bankasının rezerv harcayarak savunduğu bir para birimiyle kapatıyor.

12 101 0022 001 Dnipropetr reg
Fotoğraf: Wadco2 · CC BY-SA 4.0

Yirmi birinci yıl dönümü, Ukrayna tarihinin uluslararası alandaki en başarılı sunumunun ardından geliyor. Haziranda dört şehir Avrupa Şampiyonası'na ev sahipliği yaptı. Kiev, Lviv, Donetsk ve Harkiv havalimanları yeniden inşa edildi, stadyumlar bitirildi, aralarındaki yollar büyük ölçüde tamamlandı ve birkaç yüz bin yabancı ziyaretçi geldiklerinden belirgin biçimde daha iyi bir izlenimle ayrıldı.

Altyapı kalıcı kısım ve dürüst bir muhasebeyi hak ediyor. Lviv'in artık ucuz taşıyıcıları kaldırabilen bir havalimanı var ve bunun turizme ve yazılım sektörünün eleman bulma kabiliyetine etkisi şimdiden görünür. Kiev–Harkiv ve Kiev–Lviv karayolu koridorları dönüşmüş durumda. Ana şehirlerarası hatlarda çeken-çekilen araç parkı yenilendi. Bunların hiçbiri normal bir sermaye yatırımı döngüsünde gerçekleşmezdi ve hepsi 2030'da hâlâ kullanımda olacak.

Maliyet tarafı

Fatura çok büyüktü, satın alma süreçleri büyük ölçüde rekabete kapalıydı ve benzer altyapının Polonya'da neye mal olduğu ile burada neye mal olduğu arasındaki fark, bu ülkenin ihale sorununun en net tek ölçüsü. Polonya aynı turnuvaya ev sahipliği yaptı ve daha azına daha fazlasını inşa etti.

Bu karşılaştırmayı akılda tutmakta fayda var, çünkü birbirine karıştırılan iki şeyi ayırıyor. Ukrayna inşa edebiliyor. Henüz yapamadığı şey satın almak: yani ödenen fiyatın rekabetçi bir piyasanın üreteceği fiyata benzediği bir ihale süreci yürütmek. ProZorro'nun dört yıl sonra saldıracağı boşluk tam da bu ve o reformun, sıkıcı adının düşündürdüğünden daha önemli olmasının nedeni bu.

Ekonomi durdu

Yılın büyümesi sıfıra yakın olacak. Avrupa'dan çelik talebi euro bölgesi kriziyle zayıfladı, Çin kapasitesi devreye girdi ve Ukrayna tesisleri bazı ürün gruplarında nakit maliyetin altında ya da onunla başa baş satıyor. Hasat geçen yılın rekorundan zayıf.

Bu arada kur doğrudan müdahaleyle dolar başına yaklaşık sekizde tutuluyor. Rezervler yıl içinde belirgin biçimde düştü. 2008 kurgusunun her unsuru yeniden mevcut: aşırı değerli sabit kur, genişleyen cari açık ve çevrilmesi gereken kısa vadeli dış borç. Fark, yürürlükte bir IMF programının olmaması; çünkü gaz tarifesi koşulluluğu bir seçim yılında hükümet için kabul edilemez kalıyor.

Ekim seçimi ve dil yasası

Parlamento seçimleri, yeniden getirilen karma sistemle ekimde yapılacak — sandalyelerin yarısı parti listesinden, yarısı tek üyeli seçim çevrelerinden. Karma sistem, yerel kaynakları ve finansmana bağımsız erişimi olan adayları kayırıyor; bu da pratikte sonucun ulusal kampanyadan çok seçim çevresi düzeyindeki pazarlıklarla şekilleneceği anlamına geliyor.

Temmuzda kabul edilen ve konuşan oranının yüzde onu aştığı yerlerde bölgesel dillere resmî statü tanıyan dil yasası, fiziksel arbedeyle biten bir oturumda geçti. Pratik idari etkisi sınırlı. Siyasi etkisi, kimliği kampanyanın düzenleyici ekseni hâline getirmek; bu iki büyük partinin de işine geliyor ve başka kimseye yaramıyor.

İşletmeler ne yapmalı

Bir devalüasyona göre planlayın. Belirli bir ayda kesin olduğu için değil; bozulan bir dış pozisyona karşı politika çıpası olmadan sabit kur tutmanın tek bir tarihsel sonucu olduğu ve Ukrayna'nın bunu bir kez zaten gösterdiği için. Senaryoyu fiyatlayın, para birimlerinizi eşleştirin ve grivna gelirine karşılık uzun vadeli dolar yükümlülüğü imzalamayın.

Bunun ötesinde, AB ile DCFTA metni martta parafe edildi. İmzalanmadı ve eklenen siyasi koşullar — başta hapisteki muhalefet figürlerine yönelik muamele — yerine getirilmiyor. Ama metin mevcut ve içindeki teknik gereklilikler, Ukrayna mevzuatının eninde sonunda nasıl görüneceğinin şartnamesi. Şimdi okumak bedava; sonra uymak olmayacak.

Yirmi birinci yılda

Turnuva, bir son tarih, dış denetim ve bir hedefte siyasi uzlaşı olduğunda bu ülkenin neler yapabildiğini gösterdi. Yılın ikinci yarısındaki ekonomi, bu üç koşul olmadığında ne olduğunu gösteriyor. İki olgu da aynı anda doğru ve yalnızca birini tutan hiçbir değerlendirme Ukrayna'yı tarif etmiyor.

Bu arşivden ilgili

İlgili yazılar

Yorumlar

Bir şey eklemek isterseniz buyurun. Yorumlar yayımlanmadan önce benim onayımdan geçiyor.

Onaydan sonra yayımlanır.